Sứ mệnh kết nối và định hướng phát triển công nghệ xanh
USTG là một tổ chức khoa học và công nghệ hoạt động với mục tiêu cốt lõi là thúc đẩy nghiên cứu, chuyển giao, ứng dụng công nghệ thân thiện với môi trường, đồng thời tạo ra nền tảng liên kết giữa giới khoa học, doanh nghiệp và quản lý nhà nước. Tổ chức đóng vai trò cầu nối chiến lược trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo xanh tại Việt Nam. Sứ mệnh của USTG không chỉ giới hạn trong nghiên cứu, mà còn tập trung vào, kết nối các nhà khoa học và doanh nghiệp để thương mại hóa kết quả nghiên cứu; Hỗ trợ xây dựng chính sách về khoa học công nghệ và môi trường; Nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo tại các địa phương, đặc biệt ở vùng nông thôn và miền núi; Tăng cường nhận thức cộng đồng về vai trò của công nghệ xanh trong đời sống.
Ông Lại Thành Nam - Chủ tịch Liên hiệp Khoa học Công nghệ xanh Việt Nam (đứng giữa) cùng các đại biểu tham dự sự kiện “Vì một Việt Nam xanh 2023” nằm trong khuôn khổ chương trình Asean Green Award - Hành trình Xanh ASEAN.
Bên cạnh đó, USTG xác định rõ các trụ cột công nghệ xanh cần ưu tiên phát triển tại Việt Nam bao gồm: Xử lý chất thải, nước thải và không khí: Ứng dụng vi sinh, lọc sinh học, công nghệ plasma và nano trong xử lý chất ô nhiễm; Năng lượng tái tạo, thúc đẩy mô hình điện mặt trời áp mái, điện gió cộng đồng và các giải pháp lưu trữ năng lượng hiệu quả; Nông nghiệp hữu cơ và tuần hoàn, áp dụng chế phẩm sinh học, phân bón hữu cơ vi sinh, công nghệ IoT và blockchain trong quản lý sản xuất nông nghiệp. Vật liệu sinh học và xây dựng xanh, nghiên cứu vật liệu mới có thể phân hủy sinh học, vật liệu cách nhiệt thân thiện môi trường. Công nghệ xanh trong đô thị, tư vấn quy hoạch đô thị thông minh, tiết kiệm năng lượng, cải tạo cảnh quan sinh thái.
Một số dự án tiêu biểu do USTG chủ trì hoặc phối hợp triển khai trong những năm gần đây như: Mô hình “Làng xanh” tại Thái Nguyên và Hà Tĩnh: USTG phối hợp với các địa phương xây dựng mô hình cộng đồng sống xanh, với hệ thống điện mặt trời áp mái, phân loại rác tại nguồn, xử lý nước sinh hoạt bằng bể biogas cải tiến và nhà tiêu sinh thái. Dự án giúp giảm chi phí sinh hoạt, nâng cao sức khỏe cộng đồng và tạo việc làm tại chỗ. Chuyển giao công nghệ xử lý nước bằng màng nano tại miền Tây Nam Bộ: Giải pháp lọc nước sông, ao hồ bằng công nghệ màng nano và UV đã giúp hàng ngàn hộ dân vùng ngập mặn có nước sạch sử dụng, đặc biệt trong mùa hạn – mặn. Xây dựng hệ thống trồng rau thủy canh thông minh cho trường học: Thông qua các dự án giáo dục môi trường học đường tại TP. Hồ Chí Minh và Bình Dương, USTG đã triển khai thành công các mô hình thủy canh tuần hoàn điều khiển bằng điện thoại, vừa cung cấp rau sạch, vừa nâng cao nhận thức của học sinh về môi trường…
Chuyên gia sáng chế Lại Thành Nam nhận bằng khen tại Hội thảo khoa học “Ứng dụng công nghệ chuyển đổi số trong sở hữu trí tuệ và phát triển thương hiệu sản phẩm” do Hiệp hội Chống hàng giả và Bảo vệ thương hiệu Việt Nam (VATAP) tổ chức năm 2023.
Tham gia chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh
USTG là một trong những tổ chức khoa học đầu tiên góp phần xây dựng các báo cáo tham vấn, phản biện chiến lược tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030. Tổ chức đã đóng góp ý kiến vào các chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp sử dụng công nghệ thân thiện môi trường, khuyến khích sản xuất sạch hơn và cải thiện hệ thống tiêu chuẩn quốc gia về công nghệ xanh.
Đặc biệt, trong các diễn đàn quốc gia về biến đổi khí hậu và môi trường, USTG luôn nhấn mạnh đến sự cần thiết của việc tích hợp yếu tố công nghệ xanh trong chiến lược phát triển ngành nông nghiệp, xây dựng và năng lượng.
Nhận thức rõ rằng nhân lực là yếu tố then chốt trong cuộc cách mạng xanh, USTG thường xuyên tổ chức: Các khóa đào tạo ngắn hạn cho cán bộ môi trường cấp xã/phường; Chương trình chuyển giao công nghệ và khởi nghiệp xanh dành cho thanh niên; Hội thảo chuyên đề, tập huấn kỹ thuật tại các làng nghề và hợp tác xã.
Tính đến đầu năm 2025, hơn 10.000 lượt học viên từ 40 tỉnh thành đã được USTG tổ chức đào tạo và chuyển giao kiến thức, kỹ thuật. Ngoài ra, USTG có quan hệ hợp tác thường xuyên với các tổ chức quốc tế như: Viện nghiên cứu môi trường Hàn Quốc (KIER) trong phát triển công nghệ xử lý chất thải rắn sinh hoạt. Mạng lưới Công nghệ xanh Châu Á – ACGN trong việc chia sẻ dữ liệu, công nghệ và chuyên gia. Cơ quan hợp tác quốc tế Đức (GIZ) trong các chương trình phát triển đô thị xanh và nâng cao năng lực địa phương.
Các chuyên gia, nhà khoa học và đại biểu tham dự chụp hình lưu niệm tại sự kiện “Vì một Việt Nam xanh 2023 - Asean Green Award”.
Thông qua các chương trình này, USTG không chỉ tiếp nhận công nghệ tiên tiến mà còn đưa chuyên gia Việt Nam ra thế giới học hỏi, trao đổi và định hình vị thế khoa học công nghệ xanh Việt Nam trên bản đồ quốc tế.
Được biết, ông Lại Thành Nam hiện là Chủ tịch Liên hiệp Khoa học Công nghệ Xanh Việt Nam (USTG), một tổ chức trực thuộc Hội Trí thức Khoa học và Công nghệ trẻ Việt Nam (VAYSE). Với vai trò này, ông Nam đã và đang dẫn dắt USTG trở thành một lực lượng tiên phong trong việc thúc đẩy nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng công nghệ xanh tại Việt Nam
Dưới sự lãnh đạo của ông Lại Thành Nam, USTG đặt mục tiêu thúc đẩy chuyển giao và thương mại hóa ít nhất 10 công nghệ xanh mới mỗi năm. Hỗ trợ phát triển ít nhất 20 doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực công nghệ xanh hàng năm. Tổ chức 5 chương trình đào tạo cán bộ nghiên cứu và quản lý công nghệ xanh mỗi năm.
Ông Nam nhấn mạnh vai trò của USTG trong việc kết nối các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp, nhằm xây dựng một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo xanh mạnh mẽ tại Việt Nam. Điều này không chỉ giúp tăng cường năng lực nghiên cứu và ứng dụng công nghệ xanh mà còn góp phần vào mục tiêu phát triển bền vững của quốc gia.
Tháng 5/2024, USTG chính thức trở thành thành viên của Hợp tác Đổi mới Sáng tạo Xanh Việt Nam (VIGIC). Sự tham gia này giúp USTG mở rộng mạng lưới hợp tác, chia sẻ nguồn lực và kinh nghiệm với các đối tác trong và ngoài nước, từ đó tăng cường hiệu quả trong việc nghiên cứu và ứng dụng công nghệ xanh.
Chuyên gia sáng chế Lại Thành Nam chụp ảnh lưu niệm tại Đại sứ quán Việt Nam ở Dubai.
Ông Lại Thành Nam cam kết tiếp tục dẫn dắt USTG trong việc tăng cường hợp tác quốc tế để học hỏi kinh nghiệm và thu hút nguồn lực. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực công nghệ xanh. Thúc đẩy chính sách hỗ trợ nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ xanh. Với sự lãnh đạo của ông Nam, USTG hứa hẹn sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ, trở thành một trung tâm hàng đầu về công nghệ xanh tại Việt Nam và khu vực.
Với nền tảng đã xây dựng, USTG đặt mục tiêu trở thành tổ chức tư vấn chính sách công nghệ xanh hàng đầu Việt Nam. Thiết lập hệ thống trung tâm đổi mới sáng tạo xanh tại 6 vùng kinh tế. Phối hợp xây dựng ít nhất 100 mô hình cộng đồng xanh kiểu mẫu. Tăng tỷ lệ thương mại hóa các kết quả nghiên cứu đạt 60%.
Để thực hiện điều này, USTG cam kết tiếp tục phát huy vai trò trung gian kết nối, lắng nghe nhu cầu thực tiễn từ địa phương, và hợp tác cởi mở với mọi thành phần trong xã hội.
Liên hiệp Khoa học Công nghệ Xanh Việt Nam (USTG) đang khẳng định vị thế là lực lượng tiên phong trong công cuộc kiến tạo một tương lai phát triển bền vững, cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế và gìn giữ môi trường sống. Với chiến lược rõ ràng, đội ngũ tâm huyết và mạng lưới hợp tác rộng khắp, USTG không chỉ dừng lại ở vai trò “nghiên cứu”, mà còn là tác nhân chuyển động – thúc đẩy sự thay đổi trong nhận thức, hành vi và chính sách phát triển của cả xã hội.
